Sách » Truyện Trung Hoa » Truyện Thành ngữ Trung Quốc

Hành tướng tựu mộc

Hai chữ "Hành tướng" có nghĩa là sắp sửa, còn Tựu mộc là quan tài, câu thành ngữ này là chỉ người sắp chết.

Câu thành ngữ có xuất xứ từ Tả truyện-Hỷ Tương Công năm thứ 23.

Thời kỳ đầu Xuân Thu, Tấn Hiến Công già yếu đã thuận lời ái phi Li Cơ bức hại Thái tử Thân sinh, buộc hai công tử Trọng Nhĩ và Di Ngô phải trốn sang nước khác.

Công tử Trọng Nhĩ trốn sang nước Cảnh, về sau nước Cảnh khởi binh tiến đánh các bộ lạc xung quanh, Trọng Nhĩ đã cưới một nữ tù nhân tên là Quý Nguy làm vợ, sau sinh hạ được hai đứa con trai, công tử đồng thời cũng tác thành cho người chị vợ tên là Thúc Nguy gả cho Triệu Suy viên tùy tùng của mình.

Còn công tử Di Ngô cũng bỏ trốn nhưng đã sớm trở về nước Tấn kế vị, đặt hiệu là Tấn Huệ Công. Di Ngô tuy làm vua nhưng vẫn rất lo ngại Trọng Nhĩ về đoạt ngôi nên đã mật sai người đi sát hại Trọng Nhĩ, buộc Trọng Nhĩ phải bỏ trốn sang nước Tề. Trước khi lên đường, công tử Trọng Nhĩ dặn vợ rằng: "Nếu 25 năm sau không thấy tôi trở về thì nàng hãy đem theo con đi thêm bước nữa". Người vợ nghe vậy đau đớn trả lời rằng: "25 năm sau thì tôi đã đầy 50 tuổi, người đã sắp vào quan tài rồi thì gả cho ai, tôi sẽ ở đây đợi chàng cho đến chết".

Trọng Nhĩ nghe vậy nghẹn ngào ra đi, sau khi đến nước Tề, Trọng Nhĩ được Tề Hằng Công tặng cho 20 cỗ xe rồi làm lễ cưới cho chàng với một cô gái họ Khương. Người vợ Khương thị và các tùy tùng đều khuyên chàng không nên ở lại nước Tề, nhưng Trọng Nhĩ lại rất vừa ý với cuộc sống hiện tại, chẳng còn muốn đi đâu nữa. Khương thị liền nảy ra một kế liền chuốc rượu cho Trọng Nhĩ thật say rồi đưa chàng ra khỏi nước Tề.

Đoàn người về đến nước Tần được Tần Mục Công đón tiếp rất long trọng. Năm đó Di Ngô bị ốm chết, Trọng Nhĩ dưới sự hộ tống của quân đội nước Tần trở về nước Tấn lên ngôi vua, đặt hiệu Tấn Văn Công.