Sách » Tôn Giáo » Đạo Thiên Chúa » Giáo lý Công giáo

Bài 13: Thư gửi tín hữu Êphêsô – phần 2

“Hãy bắt chước Thiên Chúa, vì anh em là con cái được Người yêu thương, và hãy sống trong tình bác ái, như Đức Kitô đã yêu thương chúng ta, và vì chúng ta, đã tự nộp mình làm hiến lễ, làm hy lễ dâng lên Thiên Chúa tựa hương thơm ngào ngạt” ( Ep 5,1-2)

“Mầu nhiệm này thật là cao cả. Tôi muốn nói về Đức Kitô và Hội Thánh” (5,32)

I. Hãy sống cho xứng với ơn kêu gọi mà Thiên Chúa đã ban cho anh em (4,1)

Chương 3 kết thúc bằng vịnh tụng ca: “Xin tôn vinh Người trong Hội Thánh và nơi Đức Kitô Giêsu đến muôn thuở muôn đời. Amen”. Chương kế tiếp mở đầu bằng công thức quen thuộc của phần khuyên nhủ : “ Vậy tôi khuyên anh em… (4,1). Nội dung chính yếu của bài huấn dụ này nằm ở 3 câu đầu của chương 4: phải sống cho xứng với ơn gọi đã lãnh nhận bằng cách chịu đựng lẫn nhau trong sự hiền lành, khiêm tốn và nhẫn nại và duy trì sự hiệp nhất của Thần Khí.

Rồi, thật nhanh, bỏ lại lời huấn dụ, Phaolô chuyển sang tuyên xưng đức tin Chúa Ba Ngôi và phép Rửa (4,4-6) và mô tả Chúa Kitô trong vinh quang (4,7-10) giới thiệu lời giảng dạy về sự hiệp nhất của Hội Thánh. Không cần sáng tạo ra sự hiệp nhất này vì nó được ban cho trong phép Rửa và Thánh Thần là bảo chứng, nhưng phải gìn giữ nó trong tình yêu thương lẫn nhau. Hội Thánh là sự bày tỏ ý định cứu độ của Thiên Chúa bằng cách thâu tóm mọi sự trong Đức Kitô (1,9… ; 3,10….). Vì thế chỉ có thể có “một Hội Thánh” qua sự trung tín với ơn gọi.

Sự hiệp nhất này tồn tại và tiến triển qua việc nhận biết Đức Kitô. Tuy nhiên Hội Thánh trở thành “con người mới”, đạt tới tầm viên mãn của Đức Kitô, xây dựng Thân Mình của Đức Kitô, trong mức độ mà các tín hữu nhận biết và sống sự thật của Đức Kitô trong đức ái, qua các tác vụ khác nhau.

Đó là cách người kitô hữu sống xứng với ơn gọi đã lãnh nhận, nghĩa là phù hợp với ý định của Thiên Chúa. (1,3-14), diễn tả sự cao cả của Tình yêu và sự phong phú của Lòng Thương Xót được ban cho trong Đức Kitô. (2,1-10)

Vì thế sống ơn gọi kitô hữu trong Hội Thánh, trong thế giới này, dưới ánh sáng của thư Ê-phê-sô, là sống sự hiệp nhất làm cho chúng ta hiểu và chấp nhận Chúa Thánh Linh (1,17), điều mà Đức Kitô đã mang đến cho chúng ta qua cái chết trên thập giá. Mỗi kitô hữu vì thế là một người đam mê sự hiệp nhất, không phải bởi thích kế hoạch hóa xã hội hay bởi lòng tốt tự nhiên, nhưng bởi tình yêu sự thật của Thiên Chúa.

Đời sống Giáo hội đích thực này chỉ có thể thực hiện được bằng việc thực hành quí giá câu số 4,2 “ Anh em hãy ăn ở thật khiêm tốn, hiền từ và nhẫn nại; hãy lấy tình bác ái mà chịu đựng lẫn nhau”. Hiền lành, khiêm nhường sinh kiên nhẫn. Đó là sự thật kitô giáo làm cho ta hiểu rằng : trong “Mầu nhiệm” đuợc mặc khải cho con người, mọi sự đều là ân sủng đón nhận từ Thiên Chúa và phải được qui trả lại cho Người. Vâng, “mỗi người chúng ta đã nhận được ân sủng tùy theo mức độ Thiên Chúa ban cho” (4,7). Ân sủng được nhận làm nghĩa tử. Hoàn toàn nhưng không. Trong Đức Kitô.

Tuy nhiên sự nhận biết thiêng liêng về ơn này và về sự thật của Đức Kitô, cũng như ước muốn sống ơn ấy, một ngày kia sẽ dẫn đưa tất cả Kitô hữu đến tôn vinh Thiên Chúa, qua Đức Kitô, trong một Hội Thánh hữu hình bởi quyền năng Chúa Thánh Thần.

Sống sự thật trong đức ái, chúng ta tiến triển trong Đức Kitô là Đầu của chúng ta (4,15-16). 

Mọi người giúp vào sự kiến tạo thân thể này. Đây là một sự hiệp nhất mời gọi. Một sự hiệp nhất mang tính hoàn vũ.

II. “Mặc lấy con người mới sáng tạo theo hình ảnh Thiên Chúa” … (4,24)

Sự lớn mạnh của toàn Thân mình xảy ra nhờ sự trở lại của từng cá nhân. Người kitô hữu phải để cho mình được đổi mới qua sự biến hình thiêng liêng của trí thông minh, bước từ con người cũ sang con người mới bằng sự chuyển đổi của Thần Khí Chúa (4,20- 24)

Sự biến đổi này kéo theo một kiểu đạo đức: đừng làm… hãy làm… bởi vì…. Lời huấn dụ nói rõ rằng tác giả thư Ê-phê-sô áp dụng thành công đối với lời nói dối, sự giận dữ, trộm cắp, chua cay gắt gỏng: “ anh em được ghi dấu ấn Chúa Thánh Thần” (4,30). Đó là cái “đã là” quy nạp trong bản thể con người mới của chúng ta! Chúng ta phải trở thành cái mà chúng ta đã là. Tăng trưởng… hướng về sự viên mãn của Đức Kitô… Bắt chước Thiên Chúa, Đấng đã nói với chúng ta và ban tình yêu cho chúng ta qua Đức Kitô và sự dâng hiến của Người (5,1-2)

III. “ Mầu nhiệm này thật cao cả: nó liên quan đến Đức Kitô và Hội Thánh” (5,32)

Cùng với sự biến đổi và tăng trưởng cá nhân còn có các mối quan hệ xã hội. (5,8-20). Phải vượt qua từ bên trong của những điều này, từ bóng tối đến ánh sáng, từ trí thông minh đến sự khôn ngoan, từ sự hư mất đến viên mãn của Thần Khí “hãy thấm nhuần Thần Khí” (5,18) vì chỉ có sự sống Thần Khí làm cho người kitô hữu sống và hành động. Tuy nhiên sự viên mãn của Thiên Chúa ban cho người kitô hữu, tham dự vào sự viên mãn của Đức Kitô, Người đã lên và  xuống, đã đổ đầy mọi sự (4,10). Vì thế, Hội Thánh là và trở nên sự viên mãn của Đấng đã đổ đầy mọi sự (1,23; 4,7-16) vì Hội Thánh được xây dựng bởi tất cả những ai đầy Chúa Thánh Thần.

Thư đuợc tiếp nối với phần khuyên nhủ đặc biệt cho những tình trạng sống khác nhau, những mối quan hệ cơ bản cấu tạo nên xã hội cổ xưa: vợ-chồng, cha mẹ-con cái, chủ-tớ. Ở đây, Phaolô muốn thổi vào một tinh thần kitô hữu trong các thể chế xã hội. Không chấp nhận chúng, ông tìm cách in vào chúng một nhiệt tình của tình yêu kêu gọi chúng biến đổi cách dễ dàng hơn.

Nguyên tắc căn bản của bài huấn dụ là qui chiếu về Đức Kitô “ Hãy tùng phục lẫn nhau trong sự kính sợ Chúa” (5,21). Cũng vậy, sự hòa hợp vợ chồng trở thành điểm khởi đầu cho sự đào sâu mối tương quan giữa Đức Kitô và Hội Thánh. Và từ đó, một ánh sáng mới và quyết định xuất hiện trên ý nghĩa bí tích của sự kết hợp giữa người đàn ông và vợ mình. Sự gợi lại của Hội thánh “thánh thiện, tinh tuyền, không tì vết” nhờ hôn phu đã hiến mình (5,27) – mô tả Hội Thánh đã hoàn tất – là một lời mời gọi và khuyến khích các hôn phu cũng ngầm hiểu mọi kitô hữu - phải sống ngay từ bây giờ tình yêu của Chúa Kitô, Người đã xây dựng chúng ta thành một Thân Thể. Ngay từ bây giờ, đã bắt đầu thực hiện cách hữu hiệu ơn gọi, mà bằng đức tin và phép Rửa, chúng ta được mời gọi đến (4,1-6) 

Trong chiều hướng này, đức ái kitô giáo là dấu hiệu sự hiện diện của Mầu nhiệm Thiên Chúa ở giữa con người.

KẾT LUẬN

Cho cuộc chiến đấu của tình yêu này, cần phải “tìm sức mạnh trong Chúa và trong uy lực toàn năng của Người” (6,10)

Thư kết thúc bằng một lời kêu gọi tỉnh thức trong cuộc chiến chống lại sức mạnh của sự dữ, cuộc chiến được trang bị với binh giáp của Thiên Chúa, và kêu gọi cầu nguyện không ngừng (6,10-20)

Đó là cách thức ân sủng lưu lại và tăng trưởng nơi những ai yêu mến Đức Giêsu Kitô Chúa chúng ta bằng một tình yêu không phai lạt!

CÂU HỎI BÀI SỐ 13

Bạn đọc Ep 4 ,1-17. Trong đoạn văn này, Thánh Phaolô khuyên các kitô hữu xây dựng Thân Mình Chúa Kitô trong sự hiệp nhất. 

1/ Đâu là những nguyên tắc chính của sự hiệp nhất ? (4-6)

2/ Làm thế nào đức tin và đức ái nối kết chúng ta cách cụ thể với anh em và với Thiên Chúa ?

3/ Qua đoạn văn trên, đâu là vai trò cá nhân của người tín hữu trong Giáo Hội ? Trách nhiệm của chúng ta trong Giáo Hội là gì ?

4/ Từ chương 4 đến chương 6, Phaolô có nhiều huấn dụ khác nhau. Bạn thấy huấn dụ nào là quan trọng cho đời sống kitô hữu của chúng ta hôm nay ?