Sách » Văn Học Trong Nước » Các nhà văn Việt Nam thế kỷ 20

Nam Cao

NHÀ VĂN NAM CAO

 

 

Tiểu sử:

 Tên thật:Trần Hữu Tri.

Sinh năm: 1915

Mất năm:  1951

Nơi sinh: Lý Nhân - Hà Nam .

Bút danh: Nguyệt, Thuý Rư, Xuân Du,  Nhiêu Khê.

Thể loại: Truyện ngắn

Các tác phẩm:

·            Chí Phèo   >> Chi tiết

·           Đời thừa   >> Chi tiết

·           Trăng sáng   >> Chi tiết

·           Quên điêù độ

·           Chuyên tình

·           Tập truyện ngắn      >> Chi tiết

·           Đôi mắt   >> Chi tiết

·           Lão Hạc   >> Chi tiết

·           Một đám cưới  >> Chi tiết

·           Một bữa no

·           Tư cách mõ

·           Cái mặt không chơi được      >> Chi tiết

Giải thưởng văn chương:

·            Nhà nước truy tặng giải thưởng Hồ Chí Minh  về văn học nghệ thuật đợt I.

Giới thiệu một tác phẩm:

Đôi mắt

 

Anh thanh niên  làng chỉ một cái cổng gạch nhỏ, quay lại bảo tôi:

-          Ngõ này đây, ông Hoàng ở đây.

-          Cảm ơn anh nhé. Lát nữa tôi sẽ sang nhà anh chơi.

Tôi vỗ vai anh bảo vậy. Tôi toan vào. Anh vội ngăn tôi lại:

-          Khoan đã. Anh để em gọi cho anh trong nhà xích con chó lại. Con chó to và dữ lắm.

Tôi mở to đôi mắt, khẽ reo lên một tiếng thú vị. Tôi nhớ đến những lần đến chơi nhà anh Hoàng ở Hà Nội. Bấm chuông xong, bao giờ tôi cũng phải chờ anh Hoàng thân hành ra nắm chặt cái vòng da ở cổ một con chó tây to bằng con bê, dúi đầu nó vào gầm cầu thang rồi tôi mới có đủ can đảm bước vội qua đằng sau cái đuôi nó để vào phòng khách.

Tôi rất sợ con chó giống Đức hung hăng ấy. Sợ đến nỗi mà một lần đến chơi, không thấy anh Hoàng ra đứng tấn để giữ nó mà lại buồn rầu báo cho tôi biết nó đã chết rồi thì mặc dầu có làm ra mặt tiếc với anh, thật tình tôi thấy nhẹ cả người.

Con chó chết vào giữa cái hồi đói khủng khiếp mà có lẽ đến năm 2000, con cháu chúng ta vẫn còn kể lại cho nhau nghe để rùng mình. Không phải chết vì chủ nó không tìm nổi mỗi ngày vài lạng thịt bò để cho nó ăn. Anh Hoàng là một nhà văn nhưng đồng thời cũng là một tay chợ đen rất tài tình. Khi chúng tôi đến nỗi chỉ còn một dúm xương và rất nhiều bản thảo chẳng biết bán cho ai, anh Hoàng vẫn phong lưu. Con chó của anh chưa phải nhịn bữa nào. Nhưng xác người chết đói ngập đường phố. Nó chết có lẽ vì chén phải thịt người ươn hay vì hút phải nhiều xú khí. Thảm hại thay cho nó!

Thế mà bây giờ đến thăm anh Hoàng ở chỗ gia đình anh tản cư về, cách Hà Nội hàng trăm cây số, tôi lại đựơc nghe đến một con chó dữ. Thật là thú vị….

Tôi cười nho nhỏ. Chẳng biết tôi cười gì, anh thanh niên cũng nhe những chiếc răng vẩu ra cười. Đáp lại những tiếng anh gọi, tiếng những chiếc guốc mỏng mảnh quét trên sân gạch nổi lên, lẹc khẹc và mau mắn. Một thằng bé mũ nồi đen, áo len xám chạy ra. Một đôi mắt đen lay láy nhìn tôi…

-          Bác Độ, ba ơi! Bác Độ!…

Thằng Ngữ, con anh Hoàng. Nó chẳng kịp chào tôi, ngoắt chạy trở vào, reo rối rít

-          Cái gì? Cái gì? Hừm!

Tiếng trầm trầm nhưng lại có vẻ nạt nộ của anh Hoàng hỏi nó (bao giờ nói với con, bao giờ anh Hoàng cũng có cái giọng dậm doạ buồn cười ấy). Thằng bé líu ríu những gì tôi nghe không rõ. Rồi thấy tiếng thanh thanh của chị Hoàng giục con:

-          Ngữ xích con chó lại. Xích con chó lại cái cột tít đằng kia.

Anh Hoàng đi ra. Anh vẫn bước khệnh khạng thong thả bởi vì người khí to béo quá, vừa bước vừa bơi hai cánh tay kềnh kệnh ra hai bên, những khối thịt ở bên dưới nách kềnh ra và trông tủn ngủn như ngắn quá. Cái dáng điệu nặng nề ấy, hồi còn ở Hà Nội anh mặc quần áo tây cả bộ trông chỉ thấy là chững chạc và hơi bệ vệ. Bây giờ nó lộ ra khá rõ ràng trong bộ áo ngủ màu xanh nhạt, phủ một cái áo len trắng nó nịt người anh đến nỗi không còn thở được.

Nơi xuất bản: NXB Văn học, 2004