Sách » Văn Học Trong Nước » Các nhà văn Việt Nam thế kỷ 20

Đoàn Minh Tuấn

NHÀ VĂN ĐOÀN MINH TUẤN

 

Tiểu sử:

Tên thật:

Sinh năm: 1932

Nơi sinh: Tư Nghĩa - Quảng Ngãi

Bút danh: Hy Minh

Thể loại: truyện ngắn

Các tác phẩm:

  •     Thầy giáo vùng cao (1959)

  •     Em đội viên mắt sáng (tái bản 4 lần)

  •     Núi sông hùng vĩ (kí 1973-1974, 3 tập: Đất tổ ngàn năm, Phương Nam thành đồng, Từ ngày có Bác)

  •     Đền Hùng, một sáng thu xưa, Hùng Vương (1975)

  •     Chu Văn An dâng sớ vua Trần (1987)

  •     Hoa đào hoa mai (1987)

  •     Tuyển tập núi sông hùng vĩ (1989)

  •     Bác Hồ cây đại thọ (1989)

  •     Căn nhà nhỏ trong vườn nhãn     >> Chi tiết

  •     Trăm năm một thuở (1995)

  •     Với Bác Nguyễn (1997)

  •     Những vì sao (1998)

  •     Khuôn mặt và tác phẩm (2000)

  •     Gửi lời chào bè bạn (2000)

  •     Mười truyện ngắn chọn lọc (2000)

Giải thưởng văn chương:

Giới thiệu một tác phẩm:

Cẩm thành năm Dậu

Đêm xuân năm Quý Hợi (1863) tại nhà ông nghè Lượng ở làng Phú Nhơn - Sơn Tịnh đèn đuốc sáng trưng, người vào ra tập nập.

Họ nhà Lê Trung là một gia đình nho giáo có tiếng tăm. Hôm nay bà con, người làm, khách khứa lăng xăng cười nói rất vui khi được tin bà nghè trở dạ sanh hạ được người con thứ sáu. Mấy người con trước của ông nghè cũng thông minh đĩnh ngộ, nhưng xem ra chưa bằng cậu Sáu nầy. Cậu Sáu vừa chào đời tướng mạo khôi ngô, trán cao, mày dài lưỡi mác, miệng rộng, tai lớn phương phi. Tính tình mới sinh mà có vẻ gan lì không hề khóc, mãi hàng mấy ngày sau, khi chưa được bú no, cậu Sáu mới khóc rõ to nghe như tiếng trẻ đầy tháng vậy !

Đêm ấy ông nghè lúc ngồi lặng yên nhấp nháp chén trà Minh Long đậm đặc, lúc đi đi lại trong thư phòng, lúc lật mở từng trang gia phả, và sau khi suy nghĩ hàng giờ, ông vào gõ cửa khuê phòng nơi bà nghè ở cử nói vọng vào:
“Đình” đặt tên cho thằng sáu là Đình - Lê Trung Đình bà nó nhá ! Cả nhà cười vui vì chữ Hán: Đình có nghĩa là ngưng lại, dừng lại - út rồi đấy ! Cả nhà đều cười vui hả hê.

Trung Đình ăn khoẻ, chóng lớn, mười bốn tháng tuổi đã biết nói, hai năm đã biết đọc những cấu thơ ngữ ngôn, ba tuổi đã thuộc được một vài bài thơ Đường, do cha, chú thù tạc với cụ án Nguyễn Duy Cung, với các văn nhân trong huyện mà học theo. Trung Đình rất sáng dạ học đâu nhớ đấy. Mười bốn, mười lăm tuổi đã hay chữ, đọc làu làu các kinh sử. Ông nghè  Lượng đổ cử nhân làm quan án sát Bình Thuận thường bốc thuốc cứu giúp dân nghèo và bảo ban con cháu.

Năm 18 tuổi, cậu Đình đi thi hương. Cả nhà mừng thầm thế nào Trung Đình cũng đổ thủ khoa. Đình cũng rất tự tin, nhưng không dè quan trường chấm thế nào mà chỉ á nguyên - (thứ hai sau thủ khoa). Cử Đình tức lắm, nhân thấy anh chàng thủ khoa tài học kém mình, lúc vào ra mắt trong lễ xướng danh, cử Đình sẵn tay cầm cái quạt giấy liền lấy gióng quạt gõ lên đầu chàng thủ khoa - con một mệnh quan ở triều đình Huế - và nói lớn:

- Thứ anh thủ khoa cái nước gì ?

Cả quan trường buổi lễ xôn xao, rộ lên bàn tán, cười nói mỉa mai. Quan tuần phủ Điện tức tối, vì năm xưa lúc Trung Đình mới 15 tuổi, có lần theo cha đến dinh tuần phủ ngâm vịnh; nghe Đình hay thơ tuần phủ mới ra câu đối để thử tài:

- Đình xiêu giữa chợ ăn mày ngủ.

Cậu bé Đình xin phép cha, ứng đối lại ngay:

- Điện tế bên đường chó đói ăn.

Câu đối rất chỉnh, lại dùng chữ Điện tên của quan chủ tỉnh để đối với Đình tên mình. Ai ngờ một vị quan đầu tỉnh lại bị cậu bé chơi xỏ một vố quá đau. Nên ông nghè Lê Trung Lượng vờ quở mắng Đình để quan tuần phủ đỡ ngượng, nhưng trong bụng ông cười thầm: thằng.......phải đo ván.

Hôm nay được dịp trả thù xưa, quan................phạt á nguyên cử Đình sáu roi và băts đình phải............

Cử Đình bị đánh sáu roi đau điếng người............. đứng dậy hai tay phủi đít, đọc thơ ngay:

Đầu thầy khoa thủ ăn ba quạt

Đít cử Trung Đình bị sáu roi

Rõ thật đầu khinh mà đít trọng

Đầu thầy khoa thủ, đít Đình tôi !

Cả hội trường trang nghiêm trong lễ xướng danh cười ồ cả lên; tuần phủ Điện biết bị Lê Trung Đình lại chơi xỏ lần nữa, nhưng nghĩ tình bạn học với ông nghề Lượng, với lại trả đũa lúc này càng không tiện nên đành tím  mặt bỏ qua luôn.

Nơi xuất bản: Nhà xuất bản Thanh Niên, 2004   

 

FileEagle.com - Tải về phần mềm hữu ích cho máy tính của bạn